Ο Ναξιώτης Ιάκωβος Καμπανέλλης, ο κορυφαίος νεοέλληνας θεατρικός συγγραφέας, που συνελήφθη από τους Γερμανούς το 1943, κατά την διάρκεια της Κατοχής και οδηγήθηκε στο στρατόπεδο συγκέντρωσης του Μαουτχάουζεν στην Αυστρία, όπου παρέμεινε έγκλειστος έως τις 5 Μαΐου 1945, οπότε απελευθερώθηκε από τους Συμμάχους, έγραψε το 1993 το παρακάτω κείμενο που δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα “Η Αυγή” λίγο μετά τον θάνατό του, τον Απρίλιο του 2011.
Ο ναζισμός δεν ήταν ιδέα ενός και μόνου διεστραμμένου εγκεφάλου. Ήταν η συμπύκνωση της νοσηρής πολιτικής αντίληψης εκατοντάδων χιλιάδων ατόμων, φορέων του μικροβίου του ρατσισμού, του εθνικισμού, της μισαλλοδοξίας, της τελικής λύσης όλων των προβλημάτων με τη βία, τη φωτιά και το τσεκούρι.Φίλοι μου, θυμηθείτε: ο Αδόλφος Χίτλερ δεν έπεσε απ’ το διάστημα. Ούτε ήταν ένας και μόνος. Ήταν το διαμόρφωμα δεκάδων χιλιάδων αφανών χιτλερίσκων στη Γερμανία και την Αυστρία. Και όχι μόνο εκεί. Χιτλερίσκων διάσπαρτων σε μεγάλες και μικρές πόλεις, σε χώρους εργασίας, σε γειτονιές, σε συντροφιές, σε οικογένειες.Ο ναζισμός δεν άρχισε με τον Χίτλερ, γι’ αυτό και δεν τον πήρε μαζί του, δεν εμφανίστηκε μόνο στη Γερμανία, γι’ αυτό και δεν επανεμφανίζεται μόνο εκεί. Αλλά παντού όπου ουσιαστικά κοινωνικά προβλήματα τον τρέφουν.Και ο κίνδυνος τώρα δεν είναι η εμφάνιση ενός νέου Χίτλερ και η σπορά ενός άλλου μεγάλου πολέμου. Ο κίνδυνος είναι η αδιαφορία για τα αίτια που αναγεννούν τον ναζισμό και εν συνεχεία η απάθεια και η ανοχή για ένα φαινόμενο που μπορεί να εξελιχθεί σε μαζική διανοητική μόλυνση.Οι μεγάλοι πόλεμοι δεν αρχίζουν στα πεδία των μαχών, ούτε οι ολέθριες πολιτικές ιδεολογίες ξεκινούν από μαζικές συγκεντρώσεις. Αρχίζουν ανύποπτα στους χώρους της καθημερινής μας ζωής, ξεκινούν ακόμη και μέσα απ’ το ίδιο μας το σπίτι. Εκεί φωλιάζουν όλα.Γι’ αυτό μόνο με την πίστη σε μια καθημερινή ζωή, που να μας χωράει όλους, απροκατάληπτη και δίκαιη προς όλους μπορούμε έστω και καθυστερημένα να πετύχουμε αυτό που τόσο προσδοκούσαμε τον Μάιο του 1945: ένα πραγματικό “ποτέ πια”.
Και ακούστε ένα σπάνιο ηχητικό ντοκουμέντο, όπου ο Μάνος Χατζιδάκις μιλά για την επέτειο του ΟXI, τον ρόλο του δικτάτορα Μεταξά, αλλά και την τελική νίκη των ταγματασφαλιτών και των προδοτών!
Και τέλος μια σύντομη ανάλυση από την Ελένη Νικολαΐδου, ιστορικό και συγγραφέα, που εξηγεί γιατί είμαστε η μοναδική χώρα που γιορτάζει την έναρξη του πολέμου και όχι τη λήξη του, όπως όλες οι άλλες που νίκησαν τις ναζιστικές δυνάμεις του Άξονα!
Γιατί, για να γιορτάσεις, όπως οι υπόλοιποι τη λήξη, πρέπει να απαντήσεις σε ενοχλητικά ερωτήματα:
- Ποιοι την κοπάνησαν όταν μπήκαν οι Γερμανοί στην Ελλάδα;
- Ποιοι συνεργάστηκαν μαζί τους;
- Ποιος πολέμησε τους κατακτητές;
Αυτά και άλλα πολλά στο βίντεο:
Και όπως γράφει ο καθηγητής του Παντείου Δ. Χριστόπουλος:
